Baza chorób - Choroby układu pokarmowego

pokaż wszystkie

I. Rola wątroby w organizmie

WĄTROBA - (hepar) - jest wysoce skomplikowanym narządem wewnętrznym złożonym głównie z komórek wątrobowych zwanych hepatocytami. To właśnie one pełnią najwięcej czynności fizjologicznych spośród komórek organizmu. Toteż zdrowie i witalność każdego człowieka są uzależnione od prawidłowo funkcjonujących hepatocytów wątrobowych. Są one jednak nieustannie narażone na działanie wielu czynników toksycznych (toksyny pokarmowe, infekcje, działania uboczne leków, itp.), które mogą powodować uszkodzenia o różnym stopniu nasilenia. Gdy nastąpi przeciążenie wątroby, obniża się jej zdolność odtruwania i substancje toksyczne przenikają do krwi, a wraz z nią do innych narządów. Objawia się to dyskomfortem i różnymi sygnalnymi dolegliwościami, następnie po okresie kumulacji, przewlekłym stanem zapalnym miąższu wątroby, otłuszczeniem oraz zwłóknieniem, czyli marskością. Często dochodzi do zmian nowotworowych.        

Czynniki zagrażające wątrobie są liczne i różnorodne:    

1. Rolnicze: np. herbicydy, insektycydy, fungicydy, dioksyny, azotany z nawozów.    

2. Pokarmowe: np. konserwanty, barwniki syntetyczne, sztuczne środki słodzące. emulgatory, pleśnie, oleje rafinowane, mięso grilowane lub smażone, margaryny, w nadmiarze stosowany alkohol, słodycze, napoje z kofeiną.

3. Szczepionki zawierające formaldehyd lub związki rtęci.    

4. Wątrobie zagrażają leki przepisywane przy chemioterapii, hormonoterapii itp.    

5. Narkotyki i używki np.: amfetamina, marihuana, heroina, kofeina, kannabinole, papierosy.    

6. Środowiskowe toksyny np.: dymy i pyły przemysłowe, chlorki w wodzie pitnej, metale ciężkie w spalinach i niektóre pestycydy.    

7. Materiały dentystyczne np.: amalgamaty srebrowo-rtęciowe.    

8. Kosmetyki np. dezodoranty w sprayu zawierające związki aluminium.    

9. Promieniowanie: np. pola elektromagnetyczne, prześwietlanie promieniami    Roentgena, żywność wyjaławiana przez napromieniowanie.    

10. Stany emocjonalne np.: stres, gniew, nienawiść, rozpacz, depresja.          

1. Główne czynności wątroby       

Czynności naczyniowo-krążeniowe

Wątroba jest narządem bardzo dobrze unaczynionym. Przepływa przez nią około jednego litra krwi na minutę. Do wątroby doprowadzana jest krew z całego przewodu pokarmowego, żyłą wrotną. Dostarczone z krwią substancje poddawane są w wątrobie różnym procesom metabolicznym. W efekcie odpowiednie składniki są rozprowadzane w organizmie przez krew opuszczająca wątrobę.  

Czynność wydzielnicza
   
Hepatocyty wątrobowe wydzielają żółć (bilis) w ilości około l000 ml dziennie. Żółć jest wodną zawiesiną soli kwasów żółciowych, cholesterolu, fosfolipidów, bilirubiny i elektrolitów. Wątroba wydziela żółć nieprzerwanie i gromadzi ją w pęcherzyku żółciowym (vesica fellea), który rytmicznymi skurczami wysyła żółć do dwunastnicy. Około 90% kwasów żółciowych jest odzyskiwana z jelit dzięki procesowi resorpcji zwrotnej, a tylko 10% wątroba syntetyzuje de novo. Hepatocyty syntetyzują również związki białkowe, które mają zdolność pobudzania podziałów komórkowych, powodując wzrost masy ciała. W wątrobie z produktów rozpadu białek powstaje mocznik i jako substancja wysoce szkodliwa zostaje wydalany przez nerki,  a w małej ilości przez gruczoły potne.
       

Czynności metaboliczne    

Czynności metaboliczne są bardzo liczne, na co pozwala około 500 specyficznych enzymów, którymi dysponuje wątroba.        

 

2. Najważniejsze metabolizmy i metabolity wątroby - pokrótce omówione zostaną trzy grupy metabolizmów wątroby, mających podstawowe znaczenie dla organizmu.    Przemiana glukozy

   
Po pierwsze w wątrobie następuje przemiana (konwersja) cukrów prostych – galaktozy  i fruktozy – do glukozy. Po drugie – hepatocyty wątrobowe pobierają glukozę z dopływającej krwi i przetwarzają ją w glikogen - polimer glukozy – analog skrobi roślinnej. Glikogen jest magazynowany w wątrobie, jako energetyczny materiał zapasowy. W miarę zapotrzebowania jest on hydrolizowany do glukozy. Zapasy glikogenu w wątrobie ulegają zmniejszeniu o około połowę w ciągu doby o ile nie są dostarczane substraty.  

Przemiany białkowe    

W wątrobie są metabolizowane i syntetyzowane liczne białka funkcjonalne np. albuminy osocza, protrombina, fibrynogen. Albuminy stanowią około 60% wszystkich białek osocza krwi i biorą udział w utrzymaniu prawidłowego ciśnienia osmotycznego krwi, oraz jej buforowaniu, służą też jako nośnik dla jonów metali, kwasów tłuszczowych, bilirubiny enzymów i leków. Niektóre z nich biorą udział w transporcie hormonów (np. tarczycy). Protrombina i fibrynogen to z kolei białka niezbędne do procesu krzepnięcia krwi.  

Przemiany tłuszczowe    

Triglicerydy, fosfolipidy i cholesterol są głównymi związkami lipidowymi wytwarzanymi w wątrobie. W wątrobie wytwarzane są również kompleksy białkowo-lipidowe. Jest ich kilka rodzajów. Są to np. lipoproteina o bardzo małej gęstości oznaczona symbolem VLDL, lipoproteina o małej gęstości – LDL, zwana „złym cholesterolem” i lipoproteina o dużej gęstości – HDL, zwana „dobrym cholesterolem”. Lipoproteiny te biorą udział w przenoszeniu cholesterolu. W wątrobie następują również przemiany węglowodanów i białek na związki tłuszczowe będące źródłem energii i materiałem budulcowym dla błon komórkowych.        

3. Czynności odtruwające w wątrobie – detoksykacyjne    

Różne szkodliwe metabolity ustrojowe oraz ksenobiotyki (związki obce organizmowi) są wychwytywane przez wątrobę i unieczynniane. Czynność tę wykonuje transbłonowy cytochrom P450, który przemienia te toksyny z hydrofobowych w hydrofilne, łatwe do usunięcia z organizmu. Odtruwanie odbywa się także przez utlenianie niektórych toksyn np. etanolu, fenolu, formaldehydu i innych.    
      

4. Inne czynności wątroby       

Wątroba jest zdolna do magazynowania wielu związków, nieraz przez dłuższy okres czasu, a także do selektywnego ich uwalniania w miarę zapotrzebowania organizmu. Przykładem jest tu wspomniany już glikogen, ale również bardzo ważna grupa witamin B, ponadto witamina A (akseroftol), witamina K (filochinon), a także niektóre karotenoidy, np. beta-karoten hydrolizowany do dwóch cząsteczek witaminy A. Ponadto są przechowywane w wątrobie niektóre ważne fizjologicznie biopierwiastki: miedź, żelazo, cynk, mangan, itp. Inne metale tzw. ciężkie - takie jak ołów, kadm, rtęć – jeśli dostaną się w stężeniu toksycznym, mogą spowodować uszkodzenie wątroby.   

Tematy powiązane
Newsletter
Wprowadź swój adres e-mail

Administratorem podanych powyżej danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58. W razie wyrażenia zgody Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane przez PFM.PL S.A. w celu realizacji usługi newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ). Przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania. Podanie adresu e-mail jest dobrowolne, przy czym niezbędne do korzystania z newslettera.

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem i akceptuję jego postanowienia.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych ( tj. adres e-mail ) przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58 w celu przesyłania newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ), zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2016 r. poz. 922 z późn. zm.).

Wyrażam zgodę na otrzymywanie newslettera zawierającego informacje handlowe w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz. U. 2016 r. poz. 1030 z późn. zm.) na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na używanie przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58 telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego zgodnie z art. 172 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243 z późn. zm.).

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.
REJESTRACJA
Typ konta
Specjalizacja
 
 
Alergologia
Anestezjologia
Chirurgia
Dermatologia i wenerologia
Diabetolog
Endokrynologia
Farmakologia kliniczna
Gastroenterologia
Geriatria
Ginekologia
Hematologia
Immunologia
Internista
Kardiologia
Medycyna
Nefrologia
Okulistyka
Onkologia
Ortopedia
Otorynolaryngologia
Pediatria
POZ
Psychiatria
Reumatologia
Transplantologia
Urologia
Numer PWZ
Imię
Nazwisko
Adres e-mail (login)
Hasło
Powtórz hasło

Administratorem danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58. Dane osobowe przetwarzane będą w zakresie dostępu i korzystania z Portalu, a także w celach handlowych, marketingowych, edukacyjnych i statystycznych i nie będą udostępniane innym odbiorcom, zgodnie z Ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2015 poz. 2135 ze zm.).

Użytkownicy Portalu mają prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania.

Podanie danych osobowych jest dobrowolne, ale niezbędne do realizacji wskazanych wyżej celów.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach marketingowych produktów i usług własnych oraz podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach statystycznych.

Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji handlowych drogą elektroniczną na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących, zgodnie z Ustawą o świadczeniu usług drogą elektroniczną z dnia 18 lipca 2002 r. (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1422, z 2015 r. poz. 1844).

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem Portalu Farmaceutyczno Medycznego i akceptuję jego postanowienia.

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.