Baza chorób - Choroby nowotworowe

pokaż wszystkie

Transplantacja szpiku kostnego



Transplantacja szpiku kostnego może opierać się na:

1/ Pobraniu własnego szpiku lub komórek krwiotwórczych z krwi  (autotransplantacja)  i przechowaniu w niskiej temperaturze rzędu -196°C do momentu retransplantacji),

2/ Na przeszczepieniu szpiku od zgodnego w HLA dawcy, (allotransplantacja), którym może być rodzeństwo (dawca optymalny) lub dawca niespokrewniony (alternatywny) z banku dawców szpiku.

#baner#

Kiedy jest niezbędna transplantacja szpiku kostnego?
 
W leczeniu wielu zaawansowanych nowotworów złośliwych niezbędne jest stosowanie bardzo wysokich dawek chemioterapeutyku. Nie zawsze można na to sobie pozwolić, ponieważ niszcząc komórki nowotworowe uszkadzamy niezbędny dla życia szpik. Przeszkodę tę można obejść dzięki pobraniu przed operacją własnych komórek macierzystych szpiku (autoprzeszczep) lub przygotowaniu przeszczepu od osoby zdrowej a następnie ich transplantacji - zapewniając w ten sposób odtworzenie szpiku.


Wymaga to jednak specjalnego leczenia wstępnego, zwanego kondycjonującym.

Bezpośrednio przed transplantacją szpiku pacjent poddawany jest leczeniu kondycjonującemu. Jest to trwająca 3-10 dni chemioterapia stosowana w megadawkach, (bardzo wysokich dawkach) czasem - w kombinacji z napromienianiem całego ciała. Celem takiego postępowania jest zniszczenie pozostającego w organizmie biorcy szpiku wraz z resztkami choroby nowotworowej. W przypadku przeszczepu szpiku od osoby niespokrewnionej zmniejsza się też w ten sposób ryzyko odrzucenia przeszczepu. Leczenie kondycjonujące oznacza, że szpik zostaje zniszczony w stopniu uniemożliwiającym samoodtworzenie i bez następującego po tej terapii przeszczepu pacjent by zmarł.  


Leczenie kondycjonujące przy transplantacji szpiku kostnego

Poprzedzające transplantację leczenie kondycjonujące niesie ze sobą możliwość powikłań, związanych z toksycznością stosowanych leków (uszkodzenie wątroby, układu moczowego i in.). Ich ryzyko jest głównym czynnikiem ograniczającym grono biorców szpiku do osób w wieku do 45-50 lat w przypadku allo- i 60-65 lat w przypadku autotransplantacji. Przeszczepione komórki macierzyste potrzebują około 2-4 tygodni, aby po zagnieżdżeniu się w jamach szpikowych kości rozpocząć ponownie produkcję krwinek i odbudować ich pulę zniszczoną wskutek chemioterapii lub napromieniowania. Jest to bardzo niebezpieczny okres dla pacjenta. Wiąże się z ryzykiem groźnych dla życia infekcji i krwawień. Wymaga przebywania w izolowanych, wyjałowionych salach z filtrowanym powietrzem, intensywnego leczenia wspomagającego (antybiotyki, preparaty krwiopochodne) i specjalnego żywienia. Dzięki wysokiemu standardowi oddziałów transplantacyjnych śmiertelność pozabiegowa w tym okresie została zredukowana do około 5%.
W przypadku przeszczepów od niespokrewnionych dawców odrębnym problemem są niekorzystne reakcje immunologiczne, jakie mogą zajść wskutek niepełnej zgodności dawcy i biorcy (antygeny HLA są ważnym, lecz nie jedynym czynnikiem decydującym o zgodności, innych - na obecnym etapie nie potrafimy jeszcze wykrywać). Ich konsekwencją może być odrzucenie przeszczepu (5%) lub - częściej - „choroba - przeszczep przeciw gospodarzowi” (40-60%) będąca główną przyczyną niepowodzeń przeszczepu. Dzieje się tak, ponieważ leukocyty dawcy szpiku rozpoznają organizm biorcy jako „ciało obce” i niszczą jego tkanki. Objawia się to najczęściej zmianami skórnymi (wysypka, zaczerwienienie, bąble przypominające oparzenie), jelitowymi (biegunka, bóle brzucha) i wątrobowymi (żółtaczka). W skrajnych przypadkach „choroba - przeszczep przeciw gospodarzowi” może doprowadzić do wyniszczenia organizmu i zgonu. Zapobieganiu reakcji odrzucenia przeszczepu służy tzw. leczenie immunosupresyjne tłumiące niekorzystne reakcje immunologiczne. Przez rok po przeszczepie utrzymuje się bowiem okres obniżonej odporności przeciwinfekcyjnej. Wymaga to profilaktycznego stosowania kosztownych preparatów immunoglobulin, środków przeciwwirusowych i przeciwgrzybiczych. 



Wskazania do przeszczepu komórek krwiotwórczych

wg danych Europejskiej Grupy Przeszczepiania Szpiku EBMT):  

Ostre białaczki 
Przewlekłe białaczki 
Zespoły mielodysplastyczne
Szpiczak mnogi   
Chłoniaki złośliwe 
Rak piersi
Rak jajnika, płuc i inne nowotwory 
Ciężka anemia aplastyczna i anemie wrodzone    

 
Wyniki leczenia kondycjonującego i przeszczepu  komórek krwiotwórczych

Najlepsze wyniki uzyskuje się w anemii aplastycznej i wrodzonych defektach układu odpornościowego (>70% wyleczeń). W chorobach tych podobnie jak w przewlekłej białaczce szpikowej allotransplantacja jest jedyną metodą pozwalającą na wyleczenie. W ostrych białaczkach stosuje się zarówno allo- jak i autoprzeszczepy uzyskując odpowiednio 60% i 50% wyleczeń. W chłoniakach złośliwych o wysokim ryzyku, opornych na standardowe leczenie dobre wyniki uzyskuje się stosując przeszczep komórek macierzystych z krwi (>60%). Zachęcające są próby zastosowania tej metody w zaawansowanych postaciach raka piersi, jajnika, jądra i innych wrażliwych na chemioterapię nowotworach. Skuteczność transplantacji wymaga tu jednak potwierdzenia w badaniach klinicznych. 

Perspektywy rozwoju transplantacji komórek krwiotwórczych. 

Nowy trend w dziedzinie transplantacji komórek krwiotwórczych to koncepcja przeszczepów ze zredukowanym kondycjonowaniem (tzw. „mini-transplantacji”). Pozwala ona na wykonanie zabiegów u osób nie kwalifikujących się do standardowej procedury ze względu na wiek lub towarzyszące choroby serca, wątroby, płuc. Jest to więc metoda wskazana dla ludzi po pięćdziesiątym roku życia. Polega na stosowaniu mniejszych dawek chemioterapii w połączeniu z bardzo silnym leczeniem immunosupresyjnym, a następnie przeszczepieniu komórek macierzystych i leukocytów z krwi dawcy. Szpik biorcy nie jest od razu niszczony, lecz stopniowo w ciągu miesięcy zastępowany komórkami dawcy. Przeszczepione leukocyty mają na drodze reakcji immunologicznych niszczyć komórki nowotworowe. Unikamy w ten sposób toksyczności leczenia kondycjonującego i groźnych spadków poziomów krwinek w okresie bezpośrednio po transplantacji. Pozostaje natomiast ryzyko „choroby przeszczep przeciw gospodarzowi”. Nowotwory układu krwiotwórczego dotyczą w dużym stopniu osób po 60 roku życia. Opisana metoda pozwala na znaczne rozszerzenie grona pacjentów, którym możemy pomóc poprzez transplantację komórek krwiotwórczych.  
transplantacja. Dawcą jest sam chory. Przeszczep taki jest celowy u pacjentów będących w remisji choroby nowotworowej, tzn. kiedy wskutek uprzedniego leczenia uzyskano stan, w którym choroba jest całkowicie lub prawie niewykrywalna dostępnymi metodami, wiadomo jednak, że po pewnym czasie może nawrócić. Autotransplantacja polega na pobraniu komórek krwiotwórczych, zastosowaniu wysokich dawek chemioterapii i zwróceniu komórek pacjentowi. Głównym celem jest tu zmniejszenie ryzyka nawrotu choroby.
Allotransplantacja. Dawcą może być osoba posiadająca takie same jak pacjent antygeny zgodności tkankowej (HLA). Prawie zawsze warunek ten jest spełniony dla bliźniąt jednojajowych. Dla rodzeństwa prawdopodobieństwo zgodności wynosi 1: 4; dla osoby niespokrewnionej 1: kilkuset tysięcy (wynika to z ogromnego zróżnicowania antygenów HLA w populacji ludzkiej).
 
Dodatkowe informacje: Luiza Pasierowska
Tematy powiązane
Newsletter
Wprowadź swój adres e-mail

Administratorem podanych powyżej danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie ( 02-255 ) przy ul. Krakowiaków 65. W razie wyrażenia zgody Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane przez PFM.PL S.A. w celu realizacji usługi newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ). Przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania. Podanie adresu e-mail jest dobrowolne, przy czym niezbędne do korzystania z newslettera.

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem i akceptuję jego postanowienia.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych ( tj. adres e-mail ) przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie ( 02-255 ) przy ul. Krakowiaków 65 w celu przesyłania newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ), zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2016 r. poz. 922 z późn. zm.).

Wyrażam zgodę na otrzymywanie newslettera zawierającego informacje handlowe w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz. U. 2016 r. poz. 1030 z późn. zm.) na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na używanie przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie ( 02-255 ) przy ul. Krakowiaków 65 telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego zgodnie z art. 172 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243 z późn. zm.).

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.
REJESTRACJA
Typ konta
Specjalizacja
 
 
Alergologia
Anestezjologia
Chirurgia
Dermatologia i wenerologia
Diabetolog
Endokrynologia
Farmakologia kliniczna
Gastroenterologia
Geriatria
Ginekologia
Hematologia
Immunologia
Internista
Kardiologia
Medycyna
Nefrologia
Okulistyka
Onkologia
Ortopedia
Otorynolaryngologia
Pediatria
POZ
Psychiatria
Reumatologia
Transplantologia
Urologia
Numer PWZ
Imię
Nazwisko
Adres e-mail (login)
Hasło
Powtórz hasło

Administratorem danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Krakowiaków 65. Dane osobowe przetwarzane będą w zakresie dostępu i korzystania z Portalu, a także w celach handlowych, marketingowych, edukacyjnych i statystycznych i nie będą udostępniane innym odbiorcom, zgodnie z Ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2015 poz. 2135 ze zm.).

Użytkownicy Portalu mają prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania.

Podanie danych osobowych jest dobrowolne, ale niezbędne do realizacji wskazanych wyżej celów.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych przeze mnie w toku rejestracji w zakresie dostępu i korzystania z Portalu.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach marketingowych produktów i usług własnych oraz podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach edukacyjnych.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach statystycznych.

Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji handlowych drogą elektroniczną na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących, zgodnie z Ustawą o świadczeniu usług drogą elektroniczną z dnia 18 lipca 2002 r. (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1422, z 2015 r. poz. 1844).

Wyrażam zgodę na używanie automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego, zgodnie z ustawą Prawo telekomunikacyjne z dnia 16 lipca 2004 r. (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243, 827, 1198, z 2015 r. poz. 1069).

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem Portalu Farmaceutyczno Medycznego i akceptuję jego postanowienia.

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.