artykuły
Udostępnij

Termografia w okulistyce

Temperatura jest ważnym parametrem ciała, dostarczającym informacji o stanie zdrowia człowieka. Niegdyś pomiar temperatury powierzchni oka był nieprzyjemnym, inwazyjnym i mało precyzyjnym pomiarem – dziś wykonuje się go przy użyciu bezinwazyjnych technik termograficznych. 

Termografia w okulistyce

Już od czasów starożytnych wiadomo, że temperatura organizmu jest istotnym wskaźnikiem oceny stanu zdrowia. Cztery wieki przed naszą erą Hipokrates próbował mierzyć temperaturę ciała chorego, obserwując tempo wysychania mokrej gliny, położonej na skórze pacjenta. Ilościowe pomiary temperatury stały się możliwe dopiero w XVII wieku dzięki odkryciu Galileusza, jednak wskazania jego aparatu były zależne nie tylko od temperatury, ale również ciśnienia. Z czasem stworzono termometr rtęciowy, udoskonalony przez pochodzącego z Gdańska fizyka Daniela Fahrenheita w początkach XVIII wieku. Dziś termometry cieczowe (w tym termometr rtęciowy) zastępowane są nowocześniejszymi sposobami pomiaru temperatury, w tym termografią.

Termografia mierzy rozkład temperatury na badanej powierzchni, co przedstawiane jest w formie graficznej na zdjęciu w skali szarości lub w skali RGB. Dzięki termowizji możliwe jest kontrolowanie w czasie rzeczywistym zachodzących w organizmie zmian fizjologicznych i procesów metabolicznych. Termografia została wprowadzona do medycyny w latach 50. XX wieku i początkowo służyła do obserwowania zmian w przebiegu raka sutka. W okulistyce po raz pierwszy zastosowano ją w 1968 roku. Dziś termografię stosuje się również w kardiochirurgii do oceny ukrwienia w czasie operacji przeprowadzanych na otwartym sercu, w reumatologii do oceny nasilenia stanu zapalnego w stawach, w onkologii czy w dermatologii.

Temperatura powierzchni oka

Na temperaturę powierzchni oka ma wpływ wiele czynników pochodzących ze świata zewnętrznego oraz wnętrza organizmu. Należą do nich temperatura otoczenia, otwieranie i zamykanie powiek, częstość mrugania, grubość filmu łzowego, a także stany patologiczne w tym zapalenie przedniego odcinka błony naczyniowej, stenoza tętnicy szyjnej czy nowotwory tylnego odcinka oka. Średnia temperatura powierzchni zdrowego oka to 34,8 °C. Zauważono, że występuje ujemna korelacja między temperaturą powierzchni oka a wiekiem osoby badanej. Temperatura ta może zmieniać się też podczas dnia, ulegając tym samym dobowym wahaniom temperatury, co cały organizm.

Niegdyś pomiar temperatury oka wymagał zetknięcia ostro zakończonej końcówki pomiarowej z powierzchnią oka. Była to metoda inwazyjna, nieprzyjemna i nieprecyzyjna. Błędy pomiarowe wynikały zarówno z konieczności zastosowania znieczulenia (powodującego obniżenie temperatury), jak i z nakłucia (zwiększającego miejscowo temperaturę). Zastosowanie termografii do mierzenia powierzchniowej temperatury oka było możliwe dzięki temu, że tkanki oka zachowują się podobnie do ciała doskonale czarnego, ponieważ zawierają dużo wody. Fale emitowane przez tkanki położone głębiej absorbowane są przez tkanki położone bardziej z przodu. Oznacza to, że rogówka i dalsze części oka nie mają wpływu na pomiar temperatury filmu łzowego.

Technik mierzenia temperatury powierzchni oka przy użyciu termografii jest wiele. Niektórzy autorzy proponują wykonanie pomiarów w 11 punktach w odległościach pół milimetra od siebie na poziomej linii przechodzącej przez środek rogówki. Inne prace zalecają wykonanie pomiarów 5 pól o powierzchni 1 milimetra kwadratowego na tej samej linii. Kolejna technika to wykonywanie pomiarów temperaturowych pod różnym kątem na wspomnianej wcześniej linii, przechodzącej przez środek rogówki.

Badano przydatność takich pomiarów w diagnostyce zespołu suchego oka, zakrzepu żył środkowej siatkówki, retinopatii cukrzycowej, jaskry, nowotworów czy stenozy aortalnej. Metodę termograficzną sprawdzano również podczas zabiegów chirurgicznych takich, jak operacje przeciwjaskrowe czy techniki fakoemulsyfikacji (usuwania zaćmy) i keratektomii. Wciąż jednak pomiar temperatury powierzchni oka traktowany jest raczej jako nowość w okulistyce.

 

Na podstawie:

J. Mokrzecka, M. Pietruszyńska, I. Jankowska, I. Grabska-Liberek, Termografia w okulistyce – pomiar temperatury powierzchni oka. Postępy Nauk Medycznych 3/2017, s. 135-139

gorący temat
Newsletter
Wprowadź swój adres e-mail

Administratorem podanych powyżej danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58. W razie wyrażenia zgody Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane przez PFM.PL S.A. w celu realizacji usługi newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ). Przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania. Podanie adresu e-mail jest dobrowolne, przy czym niezbędne do korzystania z newslettera.

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem i akceptuję jego postanowienia.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych ( tj. adres e-mail ) przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58 w celu przesyłania newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ), zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2016 r. poz. 922 z późn. zm.).

Wyrażam zgodę na otrzymywanie newslettera zawierającego informacje handlowe w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz. U. 2016 r. poz. 1030 z późn. zm.) na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na używanie przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58 telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego zgodnie z art. 172 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243 z późn. zm.).

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.
REJESTRACJA
Typ konta
Specjalizacja
 
 
Alergologia
Anestezjologia
Chirurgia
Dermatologia i wenerologia
Diabetolog
Endokrynologia
Farmakologia kliniczna
Gastroenterologia
Geriatria
Ginekologia
Hematologia
Immunologia
Internista
Kardiologia
Medycyna
Nefrologia
Okulistyka
Onkologia
Ortopedia
Otorynolaryngologia
Pediatria
POZ
Psychiatria
Reumatologia
Transplantologia
Urologia
Numer PWZ
Imię
Nazwisko
Adres e-mail (login)
Hasło
Powtórz hasło

Administratorem danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58. Dane osobowe przetwarzane będą w zakresie dostępu i korzystania z Portalu, a także w celach handlowych, marketingowych, edukacyjnych i statystycznych i nie będą udostępniane innym odbiorcom, zgodnie z Ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2015 poz. 2135 ze zm.).

Użytkownicy Portalu mają prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania.

Podanie danych osobowych jest dobrowolne, ale niezbędne do realizacji wskazanych wyżej celów.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych przeze mnie w toku rejestracji w zakresie dostępu i korzystania z Portalu.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach marketingowych produktów i usług własnych oraz podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach edukacyjnych.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach statystycznych.

Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji handlowych drogą elektroniczną na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących, zgodnie z Ustawą o świadczeniu usług drogą elektroniczną z dnia 18 lipca 2002 r. (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1422, z 2015 r. poz. 1844).

Wyrażam zgodę na używanie automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego, zgodnie z ustawą Prawo telekomunikacyjne z dnia 16 lipca 2004 r. (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243, 827, 1198, z 2015 r. poz. 1069).

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem Portalu Farmaceutyczno Medycznego i akceptuję jego postanowienia.

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.