artykuły
Udostępnij

Hipo- i hipernatremia

Jakie są objawy odchyleń od normy w stężeniu jonów sodowych u człowieka? Co może być przyczyną zbyt niskiego lub zbyt wysokiego stężenia sodu we krwi?

Hipo- i hipernatremia

Sód jest miękkim, dość lekkim metalem o bardzo wysokiej reaktywności. W przyrodzie nie jest spotykany w swojej metalicznej formie, lecz w połączeniu z innymi pierwiastkami. Jony sodu są jednym makroelementów, czyli składników organizmu, które występują w stosunkowo dużej ilości i są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania. Kationy sodowe, obok jonów potasu, są odpowiedzialne za utrzymanie odpowiedniej objętości płynu międzykomórkowego, czyli za osmolalność osocza. Jony sodu są również niezbędne do odpowiedniego przekazywania impulsów nerwowych. Wiele enzymów potrzebuje odpowiedniego stężenia kationów sodowych do wykonywania swoich funkcji.

Dlatego też nawet niewielkie odchylenia od normy w poziomie sodu w ludzkim organizmie mogą powodować zagrożenie dla zdrowia i życia.

Gdy brakuje sodu

Niedobór sodu nazywany jest inaczej hiponatremią (sód po łacinie to natrium). Hiponatremia może mieć zarówno postać łagodną (stężenie jonów sodowych między 130 a 135 mmol/L), umiarkowaną (120-130 mmol/L), jak i ciężką (110-120 mmol/L). Zazwyczaj przewlekły niedobór sodu daje łagodniejsze objawy niż nagły spadek stężenia jonów tego metalu. Łagodna hiponatremia może wręcz przebiegać bezobjawowo. Z czasem jednak mogą pojawić się osłabienie, nudności, wymioty, bóle głowy. Przy dużym spadku stężenia kationów Na+ mogą wystąpić zaburzenia orientacji, drgawki, zaburzenia oddychania, obrzęk mózgu, śpiączka lub nawet zatrzymanie akcji serca.

Przyczyną zbyt niskiego poziomu jonów sodowych jest najczęściej jakaś inna choroba, na przykład niedoczynność kory nadnerczy, niedoczynność tarczycy, niewydolność serca lub nerek, marskość wątroby. Hiponatremia może być również wynikiem odwodnienia na skutek biegunki, wymiotów, oparzeń lub przedawkowania leków moczopędnych, albo odwrotnie – przewodnienia hipotonicznego, gdy przyjmiemy zbyt dużą ilość płynów po wysiłku fizycznym. Przewodnienie może wynikać także z chorób, które zaburzają wydalanie wody z organizmu. Bardzo rzadko niedobór sodu w ciele wynika z diety niskosodowej.

Uzupełnienie poziomu sodu musi przebiegać stopniowo i niezbyt szybko, ponieważ zbyt gwałtowne podniesienie ilości kationów sodowych w organizmie może mieć groźne dla życia powikłania. Zazwyczaj lekarze zalecają również ograniczenie przyjmowania wody.

Hiponatremia jest znacznie rzadziej spotykanym zjawiskiem niż coraz powszechniejsza hipernatremia.

Gdy sodu jest w nadmiarze

Hipernatremia, czyli nadmiar sodu w organizmie, stwierdzana jest, gdy stężenie jonów tego metalu przekracza 145 mmol/L. Najczęściej jest ona wynikiem nieprawidłowości w diecie. Duże dawki kationów sodowych dodawane są do wędlin, wędzonych ryb, żółtych serów, zupek w proszku i innych wysoko przetworzonych produktów takich, jak mrożone dania, chipsy czy inne przekąski. Nadmiar sodu w organizmie może wynikać również z moczówki prostej, zbyt małej ilości przyjmowanych płynów, a także różnych schorzeń, w tym nadczynności tarczycy czy cukrzycy (przy utrzymującej się hiperglikemii). Zbyt duże stężenie jonów sodu utrzymuje się też, gdy organizm pozbywa się czystej wody, na przykład podczas biegunki, gorączki czy wymiotów.

Objawami nadmiaru sodu w organizmie jest przede wszystkim pragnienie, suchość błon śluzowych, znużenie, bóle głowy i wysokie ciśnienie krwi. Mogą im towarzyszyć nudności, osłabienie mięśni, kołatanie serca, rozdrażnienie i senność. Hipernatremia może prowadzić do chorób układu krążenia oraz powstawania kamieni w nerkach, ponieważ sprzyja wydalaniu jonów wapnia z moczem. Zwiększa również prawdopodobieństwo zachorowania na raka żołądka, ponieważ może sprzyjać powstawaniu uszkodzeń w ścianach żołądka.

Leczenie polega przede wszystkim na zastosowaniu niskosodowej diety oraz ograniczeniu złych nawyków żywieniowych.

 

gorący temat
Newsletter
Wprowadź swój adres e-mail

Administratorem podanych powyżej danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie ( 02-255 ) przy ul. Krakowiaków 65. W razie wyrażenia zgody Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane przez PFM.PL S.A. w celu realizacji usługi newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ). Przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania. Podanie adresu e-mail jest dobrowolne, przy czym niezbędne do korzystania z newslettera.

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem i akceptuję jego postanowienia.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych ( tj. adres e-mail ) przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie ( 02-255 ) przy ul. Krakowiaków 65 w celu przesyłania newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ), zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2016 r. poz. 922 z późn. zm.).

Wyrażam zgodę na otrzymywanie newslettera zawierającego informacje handlowe w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz. U. 2016 r. poz. 1030 z późn. zm.) na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na używanie przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie ( 02-255 ) przy ul. Krakowiaków 65 telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego zgodnie z art. 172 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243 z późn. zm.).

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.
REJESTRACJA
Typ konta
Specjalizacja
 
 
Alergologia
Anestezjologia
Chirurgia
Dermatologia i wenerologia
Diabetolog
Endokrynologia
Farmakologia kliniczna
Gastroenterologia
Geriatria
Ginekologia
Hematologia
Immunologia
Internista
Kardiologia
Medycyna
Nefrologia
Okulistyka
Onkologia
Ortopedia
Otorynolaryngologia
Pediatria
POZ
Psychiatria
Reumatologia
Transplantologia
Urologia
Numer PWZ
Imię
Nazwisko
Adres e-mail (login)
Hasło
Powtórz hasło

Administratorem danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Krakowiaków 65. Dane osobowe przetwarzane będą w zakresie dostępu i korzystania z Portalu, a także w celach handlowych, marketingowych, edukacyjnych i statystycznych i nie będą udostępniane innym odbiorcom, zgodnie z Ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2015 poz. 2135 ze zm.).

Użytkownicy Portalu mają prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania.

Podanie danych osobowych jest dobrowolne, ale niezbędne do realizacji wskazanych wyżej celów.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych przeze mnie w toku rejestracji w zakresie dostępu i korzystania z Portalu.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach marketingowych produktów i usług własnych oraz podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach edukacyjnych.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach statystycznych.

Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji handlowych drogą elektroniczną na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących, zgodnie z Ustawą o świadczeniu usług drogą elektroniczną z dnia 18 lipca 2002 r. (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1422, z 2015 r. poz. 1844).

Wyrażam zgodę na używanie automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego, zgodnie z ustawą Prawo telekomunikacyjne z dnia 16 lipca 2004 r. (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243, 827, 1198, z 2015 r. poz. 1069).

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem Portalu Farmaceutyczno Medycznego i akceptuję jego postanowienia.

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.