artykuły
Udostępnij

Ćwiczenia konserwują

W zdrowym ciele zdrowy duch – za tym truizmem stoi wiele pytań, na które wciąż nauka nie potrafi odpowiedzieć. Co jest takiego w ćwiczeniach fizycznych, że zmniejszają ryzyko chorób neurologicznych? Czy ten tajemniczy czynnik uda się nam kiedykolwiek zamknąć w tabletce?

Ćwiczenia konserwują

O tym, że regularna, stosowana przez całe życie aktywność fizyczna jest kluczem do jak najdłuższego cieszenia się zdrowiem fizycznym, nie trzeba nikogo przekonywać. Najnowsze badania wskazują, że aktywni fizycznie 70-latkowie mają organizmy w stanie porównywalnym do osób młodszych o 30 lat! Regularne ćwiczenia przez całe życie zwiększają pojemność płuc, poprawiają sprawność mięśni oraz kondycję serca na tyle, że narządy te u aktywnych seniorów przypominają te obserwowane u 40-latków.

Wiele dużych badań naukowych sugeruje również, że zdrowy tryb życia i aktywność fizyczna przez całe życie obniża ryzyko problemów neurologicznych oraz kłopotów z pamięcią w podeszłym wieku. Przykładowo, w badaniu, w którym przez ponad 40 lat obserwowano 1000 szwedzkich kobiet zaobserwowano, że te, które osiągały lepsze wyniki w testach wysiłkowych zdecydowanie mniej narażone były na demencję. Badacze szacują, że mózgi aktywnych fizycznie kobiet były aż o 9,5 roku „młodsze” niż mózgi mniej aktywnych równolatek.

Rusz (głową)!

Takie eksperymenty zazwyczaj jednak nie uwzględniają wielu czynników, które również mogą wpływać na prawdopodobieństwo wystąpienia demencji, począwszy od genów aż po zdrowy styl życia, często współtowarzyszący aktywności fizycznej. Dodatkowo w tego typu badaniach nie wyjaśnia się, co takiego w ćwiczeniach fizycznych wpływa na nasz mózg, że zachowuje on na dłużej młodość i nie poddaje się chorobom neurodegeneracyjnym. Ba! Część badań sugeruje nawet, że ćwiczenia fizyczne mogą zatrzymywać lub wręcz zmieniać przebieg takich chorób neurodegeneracyjnych jak choroba Alzheimera.

Zaobserwowane zależności pomiędzy ćwiczeniami fizycznymi a stanem mózgu są szczególnie dobrze widoczne u gryzoni laboratoryjnych, lecz związek ten u ludzi jest słabszy. W badaniu przy udziale myszy z chorobą Alzheimera te zwierzęta, które miały nieograniczony dostęp do kołowrotka, przewyższały w serii zadań pamięciowych gryzonie prowadzące nieaktywny tryb życia. Jednak badania przy udziale starszych osób z demencjami, które przydzielono do grup aktywnych fizycznie oraz kontrolnych, dawały sprzeczne wyniki. Tylko w niektórych z nich wykazano, że ćwiczenia mogą poprawić zdolności kognitywne seniorów.

Nowe neurony

W badaniach na myszach zaobserwowano, że kluczową korzyścią z aktywności fizycznej jest zdolność do wspierania tworzenia nowych komórek nerwowych w mózgu. W hipokampie, części mózgu odpowiedzialnej, m.in. za procesy uczenia się i zapamiętywania, występują komórki nazywane prekursorami neuronowymi, które mogą powodować wzrost nowych komórek nerwowych.

Zatem czy zwiększenie tempa powstawania nowych neuronów (ale bez konieczności wykonywania ćwiczeń fizycznych) będzie równie korzystne dla mózgu co aktywność przez całe życie? Okazuje się, że nie. Najnowsze badanie pokazuje, że podanie chorym na Alzheimera myszom leku chroniącego prekursory neuronów oraz terapii genowej, w wyniku której komórki te są pobudzone do powielania, nie prowadzi do polepszenia zdolności kognitywnych. Owszem, gryzonie produkowały większą liczbę nowych neuronów, jednak nie poprawiało to ich pamięci.

Dopiero, gdy wcześniej opisane leczenie wzbogacono o terapię genową, zwiększającą produkcję białka BDNF, myszy zaczęły osiągać lepsze wyniki niż zwierzęta z grupy kontrolnej. Białko BDNF nie tylko zwiększa liczbę neuronów, ale również powoduje zmniejszenie stanu zapalnego w uszkodzonym w chorobie Alzheimera mózgu. Autorzy badania uważają, że środowisko mózgu w chorobie Alzheimera jest na tyle nieprzyjazne dla nowo powstających neuronów, że konieczne jest jego „oczyszczenie” przy pomocy białka BDNF.

Czy zatem zwiększanie poziomu BDNF jest tym zagadkowym czynnikiem aktywności fizycznej, który „odmładza” mózg? Być może, choć nadal potrzebne są dalsze badania.

 

Na podstawie:

K. Servick, How does exercise keep your brain young? Science (2018) DOI: 10.1126/science.aav3283

K. J. Gries et al., Cardiovascular and skeletal muscle health with lifelong exercise. J. Appl. Physiol. 125(5) (2018) 1636-1645

gorący temat
Newsletter
Wprowadź swój adres e-mail

Administratorem podanych powyżej danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58. W razie wyrażenia zgody Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane przez PFM.PL S.A. w celu realizacji usługi newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ). Przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania. Podanie adresu e-mail jest dobrowolne, przy czym niezbędne do korzystania z newslettera.

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem i akceptuję jego postanowienia.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych ( tj. adres e-mail ) przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58 w celu przesyłania newslettera (zawierającego m.in. informacje handlowe i marketingowe o produktach i usługach własnych administratora danych oraz podmiotów z nim współpracujących ), zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2016 r. poz. 922 z późn. zm.).

Wyrażam zgodę na otrzymywanie newslettera zawierającego informacje handlowe w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (t.j. Dz. U. 2016 r. poz. 1030 z późn. zm.) na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na używanie przez PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58 telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego zgodnie z art. 172 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 243 z późn. zm.).

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.
REJESTRACJA
Typ konta
Specjalizacja
 
 
Alergologia
Anestezjologia
Chirurgia
Dermatologia i wenerologia
Diabetolog
Endokrynologia
Farmakologia kliniczna
Gastroenterologia
Geriatria
Ginekologia
Hematologia
Immunologia
Internista
Kardiologia
Medycyna
Nefrologia
Okulistyka
Onkologia
Ortopedia
Otorynolaryngologia
Pediatria
POZ
Psychiatria
Reumatologia
Transplantologia
Urologia
Numer PWZ
Imię
Nazwisko
Adres e-mail (login)
Hasło
Powtórz hasło

Administratorem danych osobowych jest PFM.PL S.A. z siedzibą w Toruniu, ul. Szosa Bydgoska 58. Dane osobowe przetwarzane będą w zakresie dostępu i korzystania z Portalu, a także w celach handlowych, marketingowych, edukacyjnych i statystycznych i nie będą udostępniane innym odbiorcom, zgodnie z Ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 roku (t.j. Dz.U. 2015 poz. 2135 ze zm.).

Użytkownicy Portalu mają prawo dostępu do treści swoich danych oraz ich poprawiania.

Podanie danych osobowych jest dobrowolne, ale niezbędne do realizacji wskazanych wyżej celów.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach marketingowych produktów i usług własnych oraz podmiotów współpracujących.

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych podanych w powyższym formularzu w celach statystycznych.

Wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji handlowych drogą elektroniczną na podany powyżej adres poczty elektronicznej, wysyłanych przez PFM.PL S.A. w imieniu własnym oraz na zlecenie podmiotów współpracujących, zgodnie z Ustawą o świadczeniu usług drogą elektroniczną z dnia 18 lipca 2002 r. (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1422, z 2015 r. poz. 1844).

Oświadczam, że zapoznałem się z Regulaminem Portalu Farmaceutyczno Medycznego i akceptuję jego postanowienia.

Błąd. Wypełnij poprawnie wymagane pola.