W jakim wieku dzieci chorują najczęściej na zapalenie oskrzeli?
Zapalenie oskrzeli (bronchitis)  występuje najczęściej u dzieci poniżej 2 r. życia.  Z badań wynika, że na 100 dzieci w  tym wieku corocznie na zapalenie oskrzeli choruje 5-7 małych pacjentów. Mniej choruje w wieku 9-15 lat, kiedy układ odpornościowy jest już w pełni dojrzały, gdyż na 100 dzieci choruje średnio 4.
Jakie mikroby wywołują chorobę?
Zakażają głównie wirusy: RSV, rhinovirusy, wirusy parainfluenzae, influenzae, adenovirusy, paramyxovirus, wirusy różyczki, odry. Ostre zapalenie oskrzeli może być czasem spowodowane nietypowym nadkażeniem bakteryjnym (M. pneumoniae, C. pneumoniae) lub pałeczką ksztuśca.
Jak zaczyna się  zapalenie oskrzeli u dzieci?
Ostre zapalenie oskrzeli występuje zwykle po 3-4 dniach kataru i zapalenia gardła, po których pojawia się gorączka. Zwiastunem jest suchy kaszel zmieniający się następnie w wilgotny, produktywny z obfitym odksztuszaniem wydzieliny.
Jak przebiega choroba
Dzieci rzadko odksztuszają wydzielinę, a raczej ją łykają, może więc dochodzić do wymiotów podczas napadów kaszlu. W kulminacji choroby u małych dzieci wysłuchać można świszczący oddech w płucach, różne odgłosy typu delikatnego furczenia i rzężenia. (Jeśli słyszymy w oddechu świsty mówimy o obturacyjnym zapaleniu oskrzeli, która to choroba nie  zawsze jest spowodowana infekcją wirusową). Ostre wirusowe zapalenie oskrzeli trwa ok. 7-10 dni i ma tendencję do samoograniczenia się.
Przebieg bronchitu wywołanego przez grypę i odrę.
Zapaleniu oskrzeli spowodowanemu wirusem grypy towarzyszy często dość wysoką gorączka i bóle mięśniowe. Objawy występują w ciągu całego roku, ale najczęściej zimą. W przebiegu odry u dzieci pojawia się zwykle ostre zapalenie oskrzeli, któremu towarzyszy charakterystyczne zapalenie spojówek i światłowstręt.
Leczenie zapalenia oskrzeli u dzieci

W wirusowym zapaleniu oskrzeli nie są stosowane antybiotyki, a leki mukolityczne i przeciwgorączkowe, ewentualnie fenspiryd. Leczenie zapalenia oskrzeli zależy od drobnoustroju wywołującego infekcję. Przy symptomach infekcji wirusowej, na do wskazuje suchy kaszel podaje się choremu syrop o działaniu bakteriostatycznym i mukolitycznym, tzn. upłynniającym śluz. Ułatwia to odkrztuszanie, a następnie odpluwanie śluzowej wydzieliny, która zawsze powinna być usunięta z organizmu. Ponieważ niemowlęta nie potrafią tego zrobić samodzielnie, trzeba im pomóc. Pomóc dziecku można również samemu. Położyć malca na brzuchu z głową niżej niż reszta ciała, najlepiej na własnych kolanach, i oklepywać plecy, by w ten sposób mechanicznie oderwać śluz i usunąć go. Zabieg powtarzać kilka razy w ciągu doby.

Zakażenie bakteryjne, oprócz leczenia objawowego, wymaga terapii antybiotykami. Zakażenie oskrzeli wywołane bakteriami atypowymi lub pałeczką krztuśca (kokluszu) wymaga stosowania makrolidów.

Uwaga!
Leczenie zapalenia oskrzeli u małych dzieci zagraża powikłaniami i wymaga ścisłego nadzoru lekarza!
 

Oprac. mgr. Edward Ozga Michalski